Theophilos
Barnabas İncili'nin sırrı çözülüyor
Barnabas İncili hakkında çalışmalar yapan Profesör Rod Blackhirst, metnin İspanyolca çevirisine eklenmiş olan önsözü incelemesi sonucunda aşağıdaki sonuçlara ulaşmıştır:
1- Elimizdeki biçimiyle (iki dilde ve bir önsözle) Barnabas İncili, Kilise yasalarının savunucusu (avukat) ve Engizisyon üyesi olan Sanseverina piskoposu kardinal Giulio Santorio tarafından hazırlanmıştır. Yine de, metni tamamen kendisinin hazırlamadığı, ancak daha eski tarihe dayalı ve yanlış öğreti içeren bir metni kendi çıkarlarına uyarladığı anlaşılmaktadır.
2- Santorio'nun Barnabas İncili'ni oluşturma sebebi, 1592 senesindeki papalık seçimi sonrasında kardinal Marcantonio ve Ascanio Colonna'yı suçlamaktır. Bu seçim esnasında Santorio, Marcantonio ile birlik olan Ascanio Colonna'nın oyu yüzünden Papalık koltuğuna oturamamıştır. Bu durum, Ortaçağ'a ait Barnabas İncili adını taşıyan edebiyat türünün günümüze ulaşmasını sağlayan başlıca sebep ve kışkırtıcı unsur olmuştur.
3- Santorio'nun asıl hedefi Marcantonio idi. Marcantonio, Papa V. Sixtus'ün himayesindeki kişi ve Kutsal Kitap'ın Vulgate çevirisini yapan komisyonun başıydı; sonradan Vatikan Kütüphanesi'nin başına getirildi. İspanyolca metnin başında bulunan önsöz, Fra Marino takma ismini kullanarak Marcontonio tarafından yazıldığını iddia etmektedir. Bu isim, gizemlerin çözülmesinde anahtar konumundadır. Fra Marino takma ismi, Castilli Romani bölgesinde Roma'nın 15 km güneyinde yer alan Marino komününe, yani atadan kalma Colonna şatosuna gönderme yapmaktadır. Havari Barnabas, bu bölgenin koruyucu azizidir. Yine burada Colonna hanedanı, Don Marcantonio I Colonna'nın Papalık ordusunu Osmanlı ordusuna karşı harekete geçirdiği Lepanto (İnebahtı) Savaşı'nı (1571) anmaktadır. Önsözde bu güya "Müslüman İncili'ne" işaret edilme sebebi işte Marcontonio'yu Müslüman ve Osmanlı aşığı bir kişi olarak gösterip onun Müslümanlara karşı mücadele veren bir kişi olduğu yolundaki düşünceye antitez oluşturmaktır.
4- Yarı-İspanyol Ascanio ise önsözde güya Barnabas İncili'ni İspanyolca'ya çeviren "Mustafa de Aranda" ismiyle yer almıştır. "De Aranda" Ascanio'nun anne tarafından gelen İspanyol kimliğine işaret ettiği gibi, onun yakın arkadaşı olup İnebahtı Savaşı'nda çarpışan Cervantes'in bir oyununa da gönderme yapmaktadır. "Mustafa" ismi ise elbette Osmanlı donanmasının başındaki Lala Mustafa Paşa'ya atıfta bulunmaktadır. Önsözde Marino komününe yönelik işaretler son derece açıktır. Eğer Marino komününde yer alan Aziz Barnabas meydanındaki Lepanto (İnebahtı) Savaşı (zaferi) anısına dikilen Moors Çeşmesi yanında oturursak, Barnabas İncili'nin tam olarak bu noktayı gösterdiğini anlayabiliriz.
5- Barnabas İncili'nin mevcut iki çevirisi ve önsözü, İspanya Kralı II. Philip ve İspanyol Engizisyonu tarafından okunması amacıyla yazılmıştır. Santorio, papalık makamı için İspanyol bir adaydı. Colonna, Philip'in hizmetinde olmasına rağmen onun adayı Santorio'nun aleyhinde oy kullanmıştır. Barnabas İncili'ni hazırlayan Santorio, Colonna'nın eylemini "en üst düzeydeki ihanet" olarak sunmuştur. Barnabas İncili, Kral Philip'e: "Colonna senin en büyük düşmanlarınla (Müslüman Osmanlı ile) işbirliği yapıyor" derken, Engizisyon mahkemesine: "Romalı asiller ve en yüksek rütbedeki ruhaniler, sapkınlığın en kötü türüne bulaştılar" demeyi amaçlamıştır. (Barnabas İncili, Engizisyon'da mahkum edilen edebiyat türünün örneği olarak görülmelidir; sahte metinlerle düzmece belgelerin, yoldan çıkmış entellektüellerin yakalanması ve cezalandırılmasında çok önemli bir gerekçe olarak değerlendirildiği de hatırlanmalıdır).