Gregoryanlık

Merhaba,

Konuyu Ortodoksluk başlığı altında sormam daha doğru olacak sanırım.

Gregoryanlık hakkında beni bilgilendirirseniz sevinirim. Zira Eskiden Tunceli yöresindeki Hristiyanlarda Gregoryan ağırlık vardı kısmende Protestanlar vardı. Bu konuda Ortodoksluktan farkları nedir? Ermenilere özgü diyebilirmiyiz?

Esenlikler, Gregoryan Hristiyanlık temelde ''Monofizit'' çi yani tek Doğacı'dır.

Mesih İsa'nın sadece ''İnsani'' yönüne inanırlar ve bu açıdan Ortodoks'luk tan tamamen ayrılırlar, çünkü Ortodokslar İsa'nın 100% İnsan ve 100% Tanrı olduğuna iman ederler.

Gregoryan Hristiyanlık Ermeniler arasında yaygın bir inanıştır. Ancak tüm Ermeniler Gregoryan değildir, Ortodoks, Katolik ve Protestan Ermeni kardeşlerimiz de azımsanamayacak derece çoktur.

]Esenlikler, Gregoryan Hristiyanlık temelde ''Monofizit'' çi yani tek Doğacı'dır.

Mesih İsa'nın sadece ''İnsani'' yönüne inanırlar

Bu ifade doğru değil.Konuyu ilk baştan almak sanırım en doğrusu olacaktır.Gregoryen ve Gregoryenlik isimleri esasen tam anlamıyla uydurma kelimelerdir.17.ve 18.yylarda özellikle Rusların Ermenilerin Hristiyanlığını küçümsemek için kullandıkları terimlerdir.Bu düşünceye göre 301 yılında dünyada ilk kez Ermeni ülkesinde devlet inanışı olarak Hristiyanlığın kabul edilmesinde yer almış Aziz Aydınlatıcı Gregor(Ermenicesi Surp Krikor Lusavoriç.S.George İlluminator)un ismi kullanılarak Gregor--yen diye bir lakap takılmış,Ermenilerin aslında Gregorcu oldukları varsayımında bulunmuşlardır.fakat bu Hristiyanlık tarihi gerçeklerine tamamen terstir.Rabbimiz ve Kurtarıcımız İsa Mesih'in şakirtlerinden ikisi Aziz Taday ve Bartalamay kendilerine verilen buyruk uyarınca Ermeni ülkesine gitmişler,orada İncilci Yuhanna'nın dediği gibi gördükleri,duydukları ve tanık oldukları Rab Kurtuluşunu oradaki ermenilere de vaaz etmişlerdir.Ve tüm İsa Mesih şakirtlerinin sonunu paylaşıp,orada şehit edilmişlerdir.
Bu manada Ermeni kilisesi Apostolik yani Resulidir,çünkü ilk müjdeyi duyuranlar bizzat Rabbin şakirtlerdir.301 tarihinde Ermeni ülkesinde Hristiyanlığı Putperest kral Drtades!'e ve onun halkına kabul ettirilmesini sağlayan S.Gregor bu imanın sonucu olarak Hristiyanlığı kabul ettirmiştir.(Kendisi Ermeni putperest kralı Drtadesin en yakın yardımcısıydı ve Onun isteği üzerine bir putun önünde secde etmeyi kesinlikle reddetmiş,yalnızca ve yalnızca Rab İsa Mesih'i kabul ettiğini söyleyip,kralın hışmına uğramış,derin bir kuyuya atılmış orada mucizevi olrak 15 yıl kalmış ve daha sonra oradan kurtulmuş ve tüm ülke tövbe etmiş ve İsa Mesih'i kabul etmiştir.)
MONOFİZİT kelime itibariyle tek tabiatçı demektir.Ermeni kilisesinin diğer bir kaç Kadim kilise ile birlikte monofizit kilise olduğu doğrudur.Ama Apostle Arthur Kardeşin dediği gibi değildir.Bu inanışa göre Rab İsa Mesih'in insani tabiyatı tanrılık tabiyatı arasında bir birleşme söz konusudur.Ve O'nda Tek Tabiyat vardır.TANRILIK Tabiyatı.Yani İsa Mesih'in hem insan hem mükemmel Tanrı olduğu kabul edilmekle birlikte,Tanrılık Tabiyatı ön plana çıkarılır.
Ermeni kilisesinin gerçek ismi Ermeni Resuli Doğu Ortodoks kilisesidir,yakın yüzyıllarda kurulan kardeş Ermeni Protestan ve Ermeni Katolik kiliselerine bağlı olmayan diğer tüm Ermeniler bu kiliseye bağlıdır.Yani Ermeni Resuli kilisesi kesinlikle bir Ortodoks kilisesidir.Zaten Dünya Kiliseler birliğine gitseniz ve Gregoryen diye bir kilise sorsanız alacağınız cevap olumsuzdur.
Ermeniler tarih boyunca inanışları için en çok zulüm görmüş ve çeşitli felaketlere uğramış bir milletdirler.

Herkese Rab İsa Mesih'te sonsuz sevgi ve merhamet dileklerimle,

Evet Avo kardeşim gayet güzel açıklamış.Ermeni Ortodokslara Gregoryen/Gregoryan demek tamamen Rusların uydurduğu ve daha sonra Fransızların da kullandığı bir aşağılamadır.Patrik Hazretleri, Gregoryan Patrikliği adı altında gelen hiçbir postayı açmadığını,okumadan aynen iade ettiğini belirtmişti zaten.

Monofizit olayını da çok güzel açıklamış.Ermeni Apostolik Kilisesi (Hayots Yegeghetsin) Mesih'in iki tabiata sahip olduğuna elbet inanır ama Tanrısal tabiatı ön plandadır.

Türkiye dışında hiçbir yerde Ermeni Kilisesi için Gregoryen terimi kullanılmaz.

Bu aslında Ermenilere özgü bir inanc anlayışının ürünü de diyebiliriz. Zira Ermenilerin ve Kürtlerin Hristiyanlık öncesi dini inancı Zerdüşt dini ve Paganizmdi. Bizansın zorlamaları sonucu Hristiyanlık kabul edildi. Tabi bu yeni seçilen dini inancı benimsemekle birlikde eski ile yeniyi sentez yaptılar. Halen Ermeni Gregoryan kiliselerinde doğu yüzündeki güneş figürleri bize pek çok şey anlatıyor.

Bilgiler için teşekkür ederim