Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek, Hristiyanlık İncil İsa

Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek konusu 457 kez okundu, 0 kez cevaplandı. En son mesaj moderator6 tarafından gönderildi.

Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek konusuna cevap yazmak için buraya tıklayınız Üyeyseniz öncelikle üye girişi yapınız, üye değilseniz buraya tıklayarak hemen üye olunuz.

Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek hristiyanlık incil isa tevrat zebur

29-01-09, 17:42
Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek

moderator6

Kutsal Yazılar ve Gelenek

Protestanlar İncil’in tek iman kuralı olduğunu savunurlar. Bu sav şu anlama gelmektedir: İncil bir kimsenin ilahiyat açısından ihtiyacı olan bütün malzemeyi kapsar ve bu malzeme, kişinin öğrenmesine yardım etmek üzere havarisel gelenek veya Kilise yetkili kurulunun yorumlarına gerek duyulmayacak şekilde yeteri kadar açıktır.

Protestan görüşe göre, bütün Hristiyanlık gerçeği İncil’in sayfaları arasında bulunmaktadır. İncil’de bulunmayan herhangi bir şey en basit ifadeyle yetkisiz, gereksiz veya yanlış olup kişinin Tanrı’ya gelişini de engelleyebilir.

Diğer tarafta ise Katolikler, İncil’in bu görüşü onaylamadığını ve hatta gerçekte bunun Kutsal Yazılar’da defalarca tekrarlandığını bilirler. Gerçek “iman kuralı“-– İncil’de de açıklandığı üzere—Kutsal Yazılar artı havarisel gelenektir. Bu kural, İsa ve havarilerinin sözlü öğretilerinin emanet edildiği ve ayrıca Kutsal Yazıları doğru olarak yorumlama yetkisine sahip olan Katolik Kilise’nin yaşayan öğretme yetkisi kapsamında açıkça beyan edilmiştir.

İkinci Vatikan Konsili’nin ilahi açınlama konulu belgesinde, Dei Verbum (Latince: “Tanrı’nın Sözü“), Gelenek ve Kutsal Yazılar arasındaki ilişki şöyle açıklanmaktadır: “Böylece kutsal Gelenek ve kutsal Yazılar arasında çok sıkı bir bağlantı ve karşılıklı atıf vardır. Çünkü her ikisi de aynı ilahi pınardan çıkar, bir şekilde birleşir ve aynı sona yönelirler. Çünkü kutsal Yazılar ilahi Ruh’un esinlemesi ile yazıya aktarıldığı için Tanrı sözüdür. Havarilerin ardılları içinse, kutsal Gelenek elden ele tüm saflığıyla aktarılan Tanrı sözüdür, ve bunlar Rab olan Mesih ve Kutsal Ruh tarafından havarilere emanet edilmiştir.“

“Dolayısıyla, gerçeğin Ruhunun nuru sayesinde, bu ardıllar kendi vaazlarında bu Tanrı sözüne sadık kalabilir, koruyabilir, açıklayabilir ve daha geniş kitlelere duyurabilir. Sonuç olarak, Kilise, açınlanan herşey hakkındaki kesin tutumunu sadece kutsal Yazılara dayandırmaz. O halde, hem kutsal Gelenek ve hem de kutsal Yazılar, aynı değerde hürmet ve bağlılıkla kabul edilip yüceltilmelidir.“

Fakat, Martin Luther’in sola scriptura (latince “sadece Yazılar“) teorisini benimseyen Müjdeci ve Fundamentalist Protestanlar, bu konudaki savlarını birkaç önemli ayete dayandırırlar. Bunlardan ilki şudur: “Ne var ki yazılanlar, İsa’nın, Tanrı’nın Oğlu Mesih olduğuna iman edesiniz ve iman ederek O’nun adıyla yaşama kavuşasınız diye yazılmıştır“ (Yu. 20:31). Diğeri ise şudur: “Kutsal Yazılar’ın tümü Tanrı esinlemesidir ve öğretmek, azarlamak, yola getirmek, doğruluk konusunda eğitmek için yararlıdır. Bunlar sayesinde Tanrı adamı her iyi iş için donatılmış olarak yetkin olur“ (2Ti. 3:16-17). Protestanlara göre, bu ayetler sola scriptura’nın (“sadece Kutsal Kitap“ teorisinin) gerçekliğini gösterir.

Katolikler buna hayır öyle değil diye cevap vermektedir. Ilk olarak, Yuhanna’dan alınan ayet o kitapta bahsedilen konularla ilgilidir (o ayeti, kendisinden hemen önce gelen Yu. 20:30 ile birlikte okursanız neden bahsedildiğini anlarsınız). Eğer bu ayet herhangi bir şeyi ispatlıyorsa bu sola scriptura teorisi değil, olsa olsa Yuhanna İncili’nin yeterli olduğu olabilir.

Ayrıca, Yuhanna’nın İncil’inden alınan o ayet bize sadece, incil’in İsa’nın Mesih olduğuna iman etmemize yardım etmek için derlendiğini söylemektedir. Fakat Kurtuluşumuz için gereken herşeyin sadece İncil olduğunu veya hatta ilahiyat bilgisi için bile ihtiyaç duyabileceğimiz herşeyi İncil’in karşılayabileceğini söylemez; veya Mesih’e iman etmek için İncil’e ihtiyacımız olduğunu bile söylemez. Şu husus gözden kaçırılmamalıdır ki ilk Hristiyanlar’ın bakabilecekleri bir Yeni Ahit yoktu; onlar yazılı değil sözlü olarak verilen öğreti ile öğrendiler. Nispeten yakın zamanlara kadar, İncil bir çok kişi için, gerek okuyamadıkları gerekse matbaa henüz icat edilmediği için ulaşılabilen bir şey değildi. Tüm bu insanlar, nesilden nesile Kilise aracılığıyla aktarılan sözlü öğreti sayesinde öğrendiler.

Benzer şeyler 2Ti. 3:16-17 için de söylenebilir. Esinlenmiş yazıların ‘’kullanılabileceği alanlar’’ dan bahsetmek başka, böyle bir ifadenin sadece esinlenmiş yazıların izlenmesini gerektirdiğini söylemekse başka şeydir. Bunun yanında, Müjdeci ve Fundamentalist Protestanların iddialarına karşı çok kuvvetli bir de sav bulunmaktadır. Bu onların bahse konu olan ayete getirdikleri kendi yorumlarıyla ortaya çıkan bir çelişkidir. John Henry Newman 1884 tarihli "Inspiration in its Relation to Revelation" (Vahiyin Açınlamayla İlişki Üzerine) başlıklı makalesinde bunu açıklamaktadır.

Newman’ın savı

Şöyle yazıyor: ”Apaçık olarak bellidir ki bu bölüm, kutsal Yazıların, Gelenek olmadan, tek iman kuralı olduğu hakkında hiçbir iddia ortaya koymaz; çünkü, kutsal Yazıların bu dört amaç için faydalı olsada, yine de yeterli olduğu belirtilmiyor. Havari [Pavlus] Gelenek’in yardımını istemektedir (2Se. 2:15). Üstelik Havari, Timoteos’a çocukluk döneminde öğretilen yazılara atıfta bulunmaktadır.

“Şimdi, Yeni Ahit’in büyük bir bölümü onun delikanlılık döneminde henüz yazılmamıştı. Pavlus bunu yazdığında bazı Katolik Mektuplar bile henüz yazılmamış, ayrıca Yeni Ahit kitaplarının hiçbiri o sıralar Kutsal Kitaplar kanonuna dahil edilmemişti. Bu durumda, O yazılar dediğinde Eski Ahit kitaplarından bahsetmekte, ve eğer belirtilen bölümle ilgili iddia herhangi bir şey kanıtlayacaksa, güçlü bir şekilde, söylemek gerekirse, Yeni Ahit yazılarının iman kuralı olarak hiç gerekli olmadığını kanıtlar.”

Dahası Protestanlar 2Ti. 3:16-17 yi mektubun konusu dışında yorumlamaktadırlar. Bu ayetler etraflarındaki bölümlerle birlikte okunduklarında, Pavlus’un yazılara yaptığı bu atıfın, Timoteos’a Gelenek ve Yazıları kendisine rehber edinmesi için verdiği öğüdün bir parçası olduğu anlaşılır. Hemen önceki iki ayette şöyle denmektedir: ”Sense öğrendiğin ve güvendiğin ilkelere bağlı kal. Çünkü bunları kimden öğrendiğini biliyorsun. Mesih İsa’ya iman aracılığıyla seni bilge kılıp kurtuluşa kavuşturacak güçte olan Kutsal Yazılar’ı çocukluğundan beri biliyorsun” (2Ti. 3:15-16).

Pavlus Timoteos’a öğrendiklerine bağlı kalmasını iki nedenle istemektedir: ilki, çünkü onları kimden öğrendiğini biliyor –Pavlus’un bizzat kendisinden- ve ikinci olarak, çünkü yazılar üstüne eğitim gördü. Bunlardan ilki havarisel gelenek’e doğrudan bir destektir, havari Pavlus tarafından Timoteos’a verilen sözlü öğretim. Görülüyor ki Protestanların 2Ti.3:16-17 ile sola scriptura teorisine varabilmesi ancak mektubun konusu dışında getirilen bir yorumla söz konusu olabilir. Fakat bu bölüm, mektubun konusu içinde okunduğunda, açıkça bellidir ki havarisel gelenek’in önemini öğretmektedir!

İncil kendisi tam bir iman kuralı olduğunu inkâr etmektedir. Pavlus, Hristiyan öğretisinin çoğunluğunun sözlü olarak ardıllara aktarılan gelenekte bulunduğunu söylemektedir (2Ti. 2:2). Ayrıca bizlere şu talimatı vermektedir: “Öyleyse dayanın, kardeşlerim! İser sözle ister mektupla, size ilettiğimiz öğretilere sımsıkı tutunun” (2Se. 2:15).

Bu sözlü öğreti, Hristiyanlar tarafından, aynen daha sonraları gelen yazılı öğreti gibi kabul gördü. İsa öğrencilerine şunu söyledi: “Sizi dinleyen beni dinlemiş olur, sizi reddeden beni reddetmiş olur” (Luk. 10:16). Kilise’ye, havarilerin şahıslarında, İsa tarafından öğretme yetkisi verildi; Kilise O’nun temsilcisi olacaktır. Onları şu sözlerle görevlendirdi: ”Bu nedenle gidin, bütün ulusları öğrencilerim olarak yetiştirin” (Mat. 28:19).

Peki bu nasıl gerçekleşecektir? Vaazla, yani sözlü öğretiyle: “Demek ki iman, haberi duymakla, duymak da Mesih’le ilgili sözün yayılması ile olur” (Rom. 10:17). Kilise her zaman diri öğretmen olacaktır.

“Mesih’in sözünü” sadece yazılı olanla kısıtlamak veya öğretilerinin sadece yazılı olana indirgendiğini söylemek bir hatadır. İncil bunu hiçbir yerinde desteklemez.

Dahası, Mesih’in sözlü öğretisinin zamanın sonuna kadar baki kalacağı açıktır. “’Ama Rab’bin sözü sonsuza dek kalır.’ İşte size müjdelenmiş olan söz budur“ (1Pe. 1:25).

Dikkat ediniz “müjdelenmiş“ sözden bahsediliyor – yani, sözle vaaz edilmiş. Kalacak olan budur. Bu söz, İncil gibi yazılı bir kayıtla ikame edilmeyecektir (desteklenecek, evet, ama ikame edilmeyecektir), ve kendi yetkisi devam edecektir.

Bu husus havari Pavlus Timoteos’a şunları söylediğinde açıklık kazanır: “Birçok tanık önünde benden işittiğin sözleri, başkalarına da öğretmeye yeterli olacak güvenilir kişilere emanet et“ (2Ti. 2:2).

Burada, doğrudan havarilerden günümüze kadar gelen havarisel gelenek zincirinin ilk birkaç halkasını görmekteyiz. Pavlus Timoteos’a, kendisinden aldığı sözlü öğretiyi (gelenek) aktarması talimatını vermektedir. Bunları başkalarına da öğretmeye yeterli olacak kişilere aktarmalıdır, dolayısıyla zinciri ebediyyen devam ettirecektir. Pavlus bu talimatını, ölümünden az bir süre önce (2Ti. 4:6-8), Timoteos’a görevini nasıl sürdürmesi gerektiğini hatırlatmak amacıyla vermiştir.

Gelenek nedir?

Bu tartışmada Katolik Kilisesi’nin gelenek’ten neyi anladığını aklımızda tutmak çok önemlidir. Bu ifade, destanları veya mitolojik konuları anlatmamaktadır, veya değişebilecek olan uygulama veya adetlerin, veya şartlara göre, örneğin papaz kıyafetleri, azizlere yapılan özel dualar, veya hatta litürjik kuralların da üzerine çıkmaktadır. Kutsal veya havarisel gelenek, havarilerin vaazları aracılığıyla sözlü olarak aktardığı öğretileri kapsamaktadır. Bu öğretiler büyük bir çoğunlukla (belki de tamamen) Kutsal Yazılarda kapsananlarla örtüşürler ama aktarma yöntemleri farklıdır.

Onlar Kilise’ye (yani, resmi öğretmenleri Papa ile kominyonda olan episkoposlar) verildi ve emanet edildi. Hristiyanların İncil’le beraber bu gelenek’e de iman etmesi ve uygulaması gereklidir (Luk. 10:16). İman gerçeği esas olarak Kilise’nin liderlerine verildi (Ef.3:5), onlar ki Mesih ile birlikte Kilise’nin temelini oluşturur (Ef. 2:20). Kilise, öğretileri bozulmaktan koruyan Kutsal Ruh tarafından yönlendirilir (Yu. 14:25-26, 16:13).

İmanın aktarılması

Pavlus gelenek’in ne olduğunu anlattı: “Aldığım bilgiyi size öncelikle ilettim: Kutsal Yazılar uyarınca Mesih günahlarımıza karşılık öldü. . . . İşte, gerek benim yaydığım, gerek öbür elçilerin yaydığı ve sizin de iman ettiğiniz bildiri budur“ (1Ko. 15:3,11). Havari Gelenek’i izleyenleri över: “Her durumda beni anımsadığınız ve size ilettiğim öğretileri olduğu gibi koruduğunuz için sizi övüyorum“ (1Ko. 11:2).

Daha henüz Yeni Ahit’in yazılmasından çok önce, İlk Hristiyanlar “kendilerini elçilerin öğretisine adadılar“ (Elç. 2:42). En başından beri, Hristiyan öğretisinin bütünlüğü Mesih’in yaşayan bedeni olarak Kilise’de mevcuttu, herhangi bir kitapta değil. Öğreten Kilise, sözlü, havarisel gelenek’i ile yetkiliydi. Bizzat Pavlus, sözlü olarak İsa’nın kendisine aktardıklarını kaydeder: “Vermek, almaktan daha büyük mutluluktur“ (Elç. 20:35).

Bu söz diğer incil’lerde kaydedilmemiştir ve doğrudan Pavlus’a söylenmiş olmalıdır. Gerçekte, İncil’lerin kendileri bile yazıya geçirilmiş sözlü gelenektir (Luk. 1:1-4). Dahası Pavlus sadece İsa’dan aktarmalar yapmıyor. Ef. 5:14 de olduğu gibi eski hristiyan ilahilerinden de aktarmalar yapıyor. Bunlar ve diğer şeyler Hristiyanlara “Rab İsa’nın yetkisiyle“ (1Se. 4:2) veriliyor.
Fundamentalistler İsa’nın gelenek’i onaylamadığını söylüyorlar.

İsa’nın şu sözünü aktarıyorlar, “Ya siz, neden töreniz uğruna Tanrı buyruğunu çiğniyorsunuz?“ (Mat. 15:3). Pavlus ikaz etmişti, ‘’Dikkatli olun ! Mesih’in değil de, insanların geleneğine, dünyanın temel ilkelerine dayanan felsefeyle, boş ve aldatıcı sözlerle kimse sizi tutsak etmesin’’ (Kol. 2 :8). Fakat bu sözler, havariler tarafından sözlü olarak aktarılan ve Kilise’ye emanet edilen gerçekleri değil, sadece insanların yanlış geleneklerini kınıyor. Bu gerçekler havarisel gelenek olarak bilinen şeyin bir parçasını oluşturur ve insanların gelenek veya törelerinden ayırt edilmelidir.

"İnsan buyrukları"

Funamentalist veya Müjdecilerin kendi görüşlerini savunmak için sıklıkla kullandıkları Mat. 15 :6-9’a bakın: ‘’Böylelikle, töreniz uğruna Tanrı’nın sözünü geçersiz kılmış oluyorsunuz. Ey ikiyüzlüler! Yeşaya’nın sizinle ilgili şu peygamberlik sözü ne kadar yerindedir: ‘Bu halk dudaklarıyla beni sayar. Ama yürekleri benden uzak. Bana boşuna taparlar. Çünkü öğrettikleri, sadec insan buyruklarıdır.’’’ İsa’nın söylediklerini yakından bakınız.

O bütün gelenekleri kınamamaktaydı. Sadece Tanrı’nın sözünü geçersiz kılanları kınadı. Bu durumda konu, Ferisilerin mallarını Tapınak’a adayarak yaşlı anne ve babalarına yardım etmekten kaçmaları idi. Böyle yaparak, Tanrı’nın emri “Annene ve babana saygı göster” (Çık. 20:12) den kurtulmaya çalışıyorlardı.

Bir başka yerde, İsa kendisini izleyenlere Tanrı buyruklarına karşı olmayan geleneklere uymalarını istemiştir. “Din bilginleri ve Ferisiler Musa’nın kürsüsünde otururlar. Bu nedenle size söylediklerinin tümünü yapın ve yerine getirin, ama onların yaptıklarını yapmayın.

Çünkü söyledikleri şeyleri kendileri yapmazlar” (Mat. 23:2-3).
Ne yazık ki Fundamentalist ve Müjdecilerin genellikle yaptığı, Mat.15 :3 veya Kol. 2:8 veya başka bir yerdeki “gelenek” kelimesini görüp “gelenek” kelimesinin geçtiği herşeyi reddetmektir. Halbuki bu terimin 1Ko. 11:2 ve 2Se. 2:15 te olduğu gibi neye iman edilmesi gerektiğini anlatmak için bir başka anlamda kullanıldığını unuturlar.

İsa bütün gelenekleri kınamadı; ister doktrin ister uygulama olsun sadece hatalı olanları, Hristiyanlık gerçeğinin altını oyanları kınadı. Havarilerin öğretileri gibi, diğerlerine uyulmalıydı. Pavlus Selaniklileri kendisinden aldıkları sözlü ve yazılı geleneklere uymalarını buyurdu.

Yok Olmayacak Kilise

Yapılması gereken otantik geleneği neyin oluşturduğunu ortaya çıkarmaktır. Hangi geleneğin havarisel, hangisinin sadece insandan olduğunu nasıl bileceğiz? Bunun cevabı, hangi yazıların havarisel hangilerininse sadece insandan kaynaklandığını nasıl bilebileceğiz sorusuyla aynıdır – Magisterium’u veya Mesih’in Kilise’sinin yetkili öğretim kurulunu dinleyerek. Katolik Kilise’sinin öğretme yetkisi olmasaydı, bizler kesinlikle ortadaki yazılardan hangisinin otantik olduğunu bilemezdik. Eğer Kilise hangi kitapların Kutsal Yazılar olduğunu bizlere açınladıysa, yine bizlere hangi gelenek’in havarilerden geldiğini açınlayacaktır. İsa, ölüler diyarının kapılarının kapıları Kilise’ye karşı direnemeyecek (Mat. 16:18) diye söz verdi ve Yeni Ahit kendisi Kilise’yi “gerçeğin direği ve dayanağı” (1Ti. 3:15) olarak ilan etti.

Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek

FORUMA ÜYE OLUN! / HRİSTİYAN OLMAK İSTİYORUM /

Katoliklik 'te Kutsal Yazılar ve Gelenek konusuna cevap yazmak için buraya tıklayınız Üyeyseniz öncelikle üye girişi yapınız, üye değilseniz buraya tıklayarak hemen üye olunuz.